26 Aralık 2010 Pazar

Renaldas Seibutis

23 Temmuz 1985'te Mažeikiai'de doğan basketbolcu Olin Edirne'de forma giymektedir. 2007 yılında Dallas Mavericks tarafından NBA'de 50. sırada draft edilen oyuncu, Edirne'ye gelmeden önce 2 sezon İspanya'nın Bizkaia Bilbao takımında, öncesinde de Yunanistan'ın Olimpiacos ve Maroussi takımlarında yer aldı. Bu yıl ülkemizde gerçekleşen ve Litvanya'nın 3. olarak tamamladığı 2010 Dünya Basketbol Şampiyonası'nda da ülkesinin formasını giymiştir.

10. haftası geride kalan Beko Basketbol Ligi sayı krallığında 18.3 sayı ortalamasıyla 5. sırada yer almaktadır. Aynı takımdaki diğer Litvan Vidas Ginevicius ile uyum içinde başarılı bir performans göstermektedir.

Seibutis'in ülkesinin renkleriyle hemen hemen aynı renklere sahip Olin Edirne'deki tecrübelerine ilişkin TBF Dergi'ye verdiği röportajı buradan okuyabilirsiniz.

Olin Edirne'nin parasızlığıa yenik düşmesinin ardından, takım arkadaşı Makedon Predrag Samardizki ile birlikte Litvanya takımlarından Lietuvos Rytas ile sözleşme imzaladı.

Litvanya Borsası

1991 yılında başlatılan yoğun özelleştirme hamlesinin ardından, 1992 yılında Litvanya Menkul Kıymetler Borsası (National Stock Exchange of Lithuania - NSEL) kurulmuştur. 1993 yılının Eylül ayında ilk alım-satım işlemlerinin başladığı borsada 1994 yılından itibaren ülke tahvilleri işlem görmeye başlamıştır. 1996 yılının Ekim ayında LITIN-A, LITIN-G ve LITIN-VVP endeksleri oluşturulmuş, 1998 yılında ise günlük süreli işlemlere başlanmış ve World Federation of Exchange'e üye olunmuştur. Aynı yıl, borsa kazanç amacı gütmeyen organizasyon yapısından sıyrılıp şirketleşme yoluna gitmiştir. 1999 yılında Riga ve Talinn borsaları ile birliktelik memorandumu imzalanmış, ardından da İskandinav Borsa Birliği'nden (NOREX) birliğe katılım için davet almışlardır. 2000 yılında Baltık ülkeleri ile birlikte Baltic List'i oluşturmuşlardır. 2003 yılında yapılan Genel Kurul neticesinde şirketin adı NASDAQ OMX Vilnius (18 Ağustos 2004'ten itibaren geçerli olacak şekilde) olarak değiştirilmiş ve özelleştirilmiştir. Bugün şirketin %95'i OMX Nordic Exchange Helsinki'ye aittir. Borsa 2004 yılında Europa Business Center'ın 15. katındaki yeni adresine taşınmıştır. Borsa'nın bugünkü başkanı Arminta Saladžienė'dir. Şu anda bir tanesi gözaltında olmak üzere 18 şirket işlem görmektedir. Buyrun:

  • APG (Apranga): Ülkenin en büyük giyim eşyası perakendecisi olan Apranga; Zara, Mango, Mexx, Jack&Jones, City, Betty Barclay, Emporio Armeni, GF Ferre, Hugo Boss ve MaxMara gibi markaları Baltık ülkelerindeki 40 mağazasında satmaktadır. Noel öncesi son işlem gününde fiyatı 2.050 EUR.  
  • CTS (City Service): Baltık ülkelerindeki en büyük tesis yöneticisi olan City Service, başta bankalar olmak üzere, süpermarketler ve plazalarda toplam 18 milyon metre karede hizmet vermektedir. Noel öncesi son işlem gününde fiyatı 2.934 EUR
  • GRG (Grigiškės): Tuvalet kağıdı, kağıt havlu, peçete ve elyaf üreten ve ihraç eden şirketin 470 civarında çalışanı bulunmaktadır. Noel öncesi son işlem gününde fiyatı 0.795 EUR
  • IVL (Invalda): Litvanya'nın en büyük yatırım ortaklığı şirketlerinden biri olan Invalda, emlak, inşaat, ilaç ve mobilya gibi sektörlerde faaliyet göstermektedir. Noel öncesi son işlem gününde fiyatı 2.080 EUR
  • LDJ (Lietuvos dijos): 1961 yılından bu yana doğalgaz dağıtımında faaliyet gösteren şirketin 540binden fazla müşterisi ve 1800 çalışanı vardır. Noel öncesi son işlem gününde fiyatı 0.726 EUR
  • LNA (Linas Agro Group): Tarım alanında faaliyet gösteren şirketin Litvanya, Letonya, Ukrayna ve Danimarka'da 20 iştiraki, 5 iş ortaklığı ve 1 de ortaklığı bulunmaktadır. Noel öncesi son işlem gününde fiyatı 0.560 EUR
  • PTR (Panevėžio statybos trestas): Litvanya, Letonya ve Rusya'da inşaat, mimarlık ve proje yönetimi konularında faaliyet gösterir. Noel öncesi son işlem gününde fiyatı 1.849 EUR
  • PZV (Pieno žvaigždės): Günlük süt ürünleri alanında faaliyet gösteren şirket Baltık ülkelerinde lider konumundadır. Noel öncesi son işlem gününde fiyatı 1.450 EUR
  • RST (Rytų skirstomieji tinklai) (Gözaltında): 728binden fazla müşteri ve 2binden fazla çalışana sahip olan şirket, Litvanya bölgesinde elektrik dağıtımı yapmaktadır. Şu anda işlemleri dondurulan şirketin, son işlem günü olan 20 Aralık'taki fiyatı 0.643 EUR.
  • RSU (Rokiškio sūris): Baltık ülkelerinin lider peynir üreticisi olan şirket 1964 yılında kurulmuştur ve 2100 çalışanı vardır. Noel öncesi son işlem gününde fiyatı 1.815 EUR
  • SAB (Šiaulių bankas): 470 çalışanı ve 31 şehirdeki 51 noktasıyla faaliyet gösteren bankanın 5 iştiraki bulunmaktadır. Noel öncesi son işlem gününde fiyatı 0.325 EUR
  • SAN (Sanitas): 1922 yılında kurulan şirket Litvanya'nın en eski ve en büyük ilaç şirketidir. 200 çalışanı olan şirketin 14 tanesi sözleşmeye dayalı, 63 ilaç üretmektedir. Noel öncesi son işlem gününde fiyatı 5.500 EUR
  • SRS (Snoras): Litvanya genelinde 10 şube, 220 kiosk ve 300'den fazla ATM'siyle faaliyet gösteren banka 2006 yılında The Banker tarafından "Yılın Bankası" seçilmiştir. Noel öncesi son işlem gününde fiyatı 0.527 EUR
  • TEO (Teo LT): 730bin normal, 300bin geniş bant internet ve 90bin kablolu tv müşterisi olan Litvanya'nın en büyük telekomünikasyon şirketlerinden olan Teo'nun 3bin civarı çalışanı vardır. Noel öncesi son işlem gününde fiyatı 0.698 EUR
  • UKB (Ūkio bankas): Litvanya'nın en eski özel ticari bankası olan Ūkio Bankas'ının Noel öncesi son işlem gününde fiyatı 0.370 EUR
  • UTR (Utenos trikotažas): 1967 yılında kurulan şirket triko alanında faaliyet göstermektedir. Noel öncesi son işlem gününde fiyatı 0.379 EUR
  • VBL (Vilniaus baldai): 1883 yılında küçük bir atölye olarak faaliyetlerine başlayan şirket, bugün 395 çalışanıyla mobilya sektöründe faaliyet göstermektedir. Noel öncesi son işlem gününde fiyatı 9.720 EUR.
  • VLP (Vilkyškių pieninė): Litvanya'nın 4. büyük peynir üreticisi olan şirket pazarda %15 pazar payına sahiptir. Noel öncesi son işlem gününde fiyatı 1.674 EUR
*Blogda yer alan yazıların kopyalanması ve başka mecralarda yayınlanması kesinlikle yasaktır. Kopyalayanlara karşı bütün haklar saklıdır.

Litvanya'da Bankacılık

Genel olarak bankacılığın, İskandinav sermayesinin kontrolünde olduğu Litvanya'da bugün itibarıyla 9 adet ticari banka faaliyet göstermektedir. Bunun yanında 10 yabancı bankanın şubesi ve 2 yabancı bankanın da temsilciliği bulunmaktadır. Ayrıca 68 tane de kredi birliği (credit union)mevcuttur. Ülke genelinde çok sık rastalayacağınız şube, ATM, kiosk, vb. şeyler sayesinde, parasız kalma ihtimaliniz yoktur. Cüzi komisyonlarla heryerden para çekebilir ayrıca döviz bozdurabilirsiniz. Kredi kartınızın kullanımına da engele teşkil eden bir durum söz konusu değildir.

  • Lieutovos Bankas: Litvanya Merkez Bankası, henüz Avrupa Birliği Merkez Bankası üyesi değil. Litvanya, Euro bölgesine girdiği zaman, bankanın üyeliği gerçekleşecek, ya da tam tersi.
  • Snoras: 1992 yılında Šiaulių krašto bankas olarak kurulan banka, 1993'ten itibaren yoluna Snoras ismi ile devam etmiştir. 7 Milyar Litas aktif büyüklüğüne ulaşan banka Financial Times tarafından "2010 Yılı Litvanya'nın En İyi Bankası" olarak seçilmiştir. Bugün, Banka 10 şube, 11 outlet şube, 230 mini banka ve 338 ATM ile faaliyetlerine devam etmektedir. (62 ATM'sinde çoklu döviz seçeneği mevcuttur.) 16 Kasım 2011 tarihi itibarıyla batmıştır. Detayları buradan okuyabilirsiniz.
  • Ūkio bankas: Çoğunluk hisseleri Litvan işadamı Vladimir Romanov'a ait olan bankanın Türk Lirası muhabir bankası İş Bankası ve Garanti Bankası'dır. Litvanya borsası NASDAQ OMX Vilnius'ta da işlem gören banka, diğer Litvan bankaları ile krizden ağır yaralarla çıkmıştır. Kriz öncesi General Electric'e satışı söz konusu olan bankanın ülke genelinde yaygın şube ağı mevcuttur.
  • SEB: 1856 yılında İsveç'te kurulan İskandinav Bankası, 2000 yılında Vilniaus Bankas'ın çoğunluk hissesini alarak Litvanya pazarına giriş yapmıştır.

  • Swedbank: Kökleri 1820 lere dayanan Swedbank'ın Litvanya pazarına 2005 yılında Hansabankas'ın azınlık hisselerini alarak girmiştir. Estonya bankası olan Hansabankas ise 2001 yılında Litvanya TMSF'sinden Lietuvos Taupomasis Bankas'ı alarak Litvanya'da faaliyetlerine başlamıştı. Mart 2009'dan bu yana banka Baltık bölgesinde faaliyetlerine Swedbank olarak devam etmektedir.

  • Danske Bankas: 1994 yılında kurulan Litvanya Kalkınma Bankası'nın kontrolü 2000 yılında Finlandiyalı SAMPO grubunun eline geçse de 2006 sonlarında imzalanan satış sözleşmesiyle, 2007 Şubatından itibaren banka Danimarkalı grubun kontrolündedir. Bankanın Litvanya genelinde 13 şubesi bulunmaktadır.

  • DnB NORD: Kökleri 1924 yılında kurulan Žemės banka dayanan kuruluş 2002 yılında Alman NORD grubun kontrolüne geçtiyse de 2010 yılından itibaren Norveçli DnB NOR bankanın hakim ortağı olmuştur. SEB ile yaptığı ATM ortaklığı neticesinde 177 ATM ile en geniş ATM ağına sahip banka durumundadır.
  • Nordea Bank: Kökleri 1820 yılına dayanan İskandinav bankası Litvan pazarına 2000 yılında girmiştir. Bugün 21 şubesi ve 350 çalışanıyla Litvanya'nın 4. büyük bankası konumundadır. 
  • Medicinos Bankas: 1992 yılında Vilnius'ta faaliyetine başlayan bankanın, ki sanki doktorları hedef almaktadır, bugün itibariyle 6 şubesi bulunmaktadır. Bankanın %88 hissesi Saulius Karosas'ın elindedir.
  • Šiaulių bankas: 1992 yılında Šiaulių'da kurulan banka bugün faaliyetlerine 31 şehirde 51 nokta ile devam etmektedir.
  • Citadele (Parex): 1996 yılında kurulan Industrijos Bankas'ın 2000 yılında Letonya'lı Parex grubu tarafından satın alınmasıyla ortaya çıkmıştır. Litvanya genelinde 6 şubesi vardır.

Çocuklar Duymasın Alex

Birşeye bakarken tesadüfen öğrenmiş bulunmaktayım. Çocuklar Duymasın dizisinde, Havuç'un Hollandalı ev arkadaşı rolündeki Alex meğerse Litvanmış. İsmi de Kerry Demirci. Evet bir gariplik var, soyadı Türkçe, öğreniyoruz ki 3 yıl önce bir Türk ile evlenmiş. Peki ismi? Kerry. Böyle bir Litvan ismi yok. Muhtemel tahminim, anne ya da babasının İngiliz olması. Epeyce araştırdım lakin daha fazla bir bilgiye ulaşamadım. Neyse efendim, hakkında birşeyler bilen varsa aydınlatabilir bizi. Araştırmalarım devam ediyor. Birşey yakalarsam yazacam yine.

19 Aralık 2010 Pazar

Litvan Malı

Dün gece denkgeldi, Star TV'de "Hayrettin" diye bir program var, eleman komik videolar falan yayınlıyor. Anladığım kadarıyla her hafta bir yerli ve bir de ithal mal seçiyor. Bu haftanın İthal Malı Litvanya'dandı. Programda belirtmedi gerçi kızın Litvanyalı olduğunu lakin, bu ablamız hali hazırda Litvanya'da oldukça meşhur olmuştur. Aşağıda izleyeceğiniz videosunu takiben Litvanya'da bir dans yarışması olan "Tu gali sokti"'ye (dans edebilirsin) katıldı...

 

Gintaras Staučė

1969 yılında Alytus'ta doğan Staučė, Spartak Moscow'da başladığı profesonel futbol hayatına sırasıyla Galatasaray, Karşıyaka, Sarıyer, Duisburg, Akratitos, Fostiras ve Kallithea'da devam etmiş ve son olarak da Letonya futbol takımı Jurmala'da forma giymiştir. Sonunda başladığı yere dönerek, 2004'te bıraktığı kalecilik kariyerine, Spartak Moscow'ada kaleci antrenörü olarak devam etmiştir.

Futbol yaşantısı boyunca Litvanya milli takımının kalesini 61 maçta koruyan Litvan futbolunun efsanelerinden Stauce, daha sonra yerini şu anda Gaziantepspor'un kalesini korumakta olan Žydrūnas Karčemarskas'a devretmiştir.  

94 - 95 sezonunda Galatasaray'ın kalesini koruyan Stauce, bugüne dek Türkiye'ye gelmiş en iyi kalecilerden biri olmasına rağmen tutunamamıştır. Fenerbahçe ile oynanan Başbakanlık Kupası finalinde 3 penaltı kurtararak unutulmazlar listesine adını yazdırmıştır. Türkiye macerasını tamamladıktan sonra gittiği Almanya'da bir sezon yılın kalecisi seçilmiştir. Türkiye'de bir yıl kalmış olsa da, o dönemdeki tüm mahalle maçları kalecilerine adını vermeyi başarmıştır sıtayuce...

12 Aralık 2010 Pazar

Litvanya Ekonomisi

Litvanya, 3 Baltık ülkesi arasında en büyük ekonomiye sahiptir ve 2008 yılında kişi başına düşen 17,800 USD milli geliri komşuları Letonya, Polonya, Rusya ve Belarus'tan daha yüksek olmakla beraber 10,400 USD olan dünya ortalamasının da % 70 orannında üstündedir.

1990 yılında serbest piyasa düzenine geçen Litvanya, arda ardına yapılan ekonomik reformlarla yeni yüzyılın ilk on yılında dokuz yıl üst üste en hızlı büyüyen ekonomilerden biri olmayı başardı. 2007 yılında % 8.9 ile en yüksek büyümeyi sağlayan Litvanya, Baltık ülkeleri arasında krizden en geç etkilenmeyi başaran ülke oldu. 2008 yılındaki krizden sonra 2009 yılının 3. çeyreğine kadar küçülen ülke ekonomisi, bu çeyreği Avrupa'daki en yüksek büüme ile tamamlasa da, 2009'da %16.8 küçülmüştür ve 2010 yılında yatay bir seyir izlemiştir.

55 milyar $ büyüklüğündeki ekonominin % 75'i hizmet, % 22'si sanayide, %5'i de tarım sektörlerindedir. 2009 yılı enflasyon oranının %4.5 olarak gerçekleştiği ülkenin %4'ü fakirlik sınırının altında yaşamaktadır. Öte yandan krizin de etkisiyle işsizlik oranı %18.5 gibi yüksek oranlara ulaşmıştır.

İhracatının çoğunluğunu Avrupa Birliği've ve komşu ülkelere gerçekleştiren Litvanya'nın başlıca ihraç ürünleri ağaç, mineral, metal ve gıdadır. Öte yandan yine komşu ülkeler ve AB üyesi ülkelerden yapılan ithalata konu olan ürünler ise makine, elektrikli ürünler, kimyasal ve minerallerdir. 

Litvanya İstatistik Kurumu'nun verilerine göre 279 milyon LTL ihracat yaptığımız Litvanya'dan, 311 milyon LTL tutarında ithalat gerçekleştirdik.

Litvanya'nın Resmi Tatil Günleri

Avrupa'da en az tatile sahip ülkelerden biri olan Litvanya'da bu günler şöyle sıralanmaktadır:

1 Ocak: Hemen hemen tüm Dünya'da olduğu gibi yılın ilk günü Litvanya'da da tatildir. Sabahlara kadar eğlenen insanlar ertesi gün burada çalışmazlar. Açık restaurant, market, vs. bulabilmek zor olabilir. Hazırlıklı olmak da fayda var. (örneğin market zinciri Maxima'nın çoğu şubesi kapalı oluyor.) Litvanca'da naujieji metai.

16 Şubat: 1918 yılında kazanılan bağımsızlığın ya da diğer bir deyişle Cumhuriyet'in yeniden kurulmasının bayramıdır. Lieutuvos valstybes atkurimo diena olarak bilinen günde bankalar, resmi daireler vs. gibi yerler kapalıdır.

11 Mart: 1990 yılında kazanılan bağımsızlığın bayramıdır. Resmi tatildir. Yerel dilde Lieutuvos nepriklausomybes atkurimo diena olarak bilinir.

Mart - Nisan: İlkbahar'ın dolunaylı ilk Pazar ve Pazartesisi ülkede paskalya olarak kutlanır. Ay takvimine göre hesaplandığı için yıldan yıla değişiklik göstermekle beraber genelllikle 22 Mart - 25 Nisan arası kutlanır. Litvancası Velykos'tur. Bol bol yumurta boyarsınız.

1 Mayıs: İşçi Bayramı'dır. Tarptautine darbo diena olarak bilinir. Resmi tatildir. Aynı zamanda Litvanya'nın Avrupa Birliği'ne kabulü de bu gün gerçekleşmiştir.

24 Haziran: Yılın en uzun gecesinin kutlandığı 23 Haziran'ı 24 Haziran'a bağlayan gece Litvanya'nın önemli günlerindendir. Jonines veya Rasos olarak bilinen gün pagan geleneklerine dayanmakla beraber Hristiyan kültüründe St. John's Day olarak bilinir. Bu gece Litvanlar çılgın eğlenir. Partiler sabaha dek sürer.

6 Temmuz: Cumhuriyet veya Kral Mindaugas günü olarak bilinir. Litvancası Valstybes diena olan günde Mindaugas ilk kez taç takmıştır.

15 Ağustos: Zoline.Hristiyan inancına göre dünyadaki misyonunu tamamlayan bakire Meryem'in tanrı katına alındığı gündür. Litvanya'da tatildir.

1 Kasım: Visu sventuju diena. Cadılar Bayramı'nın ertesi günüdür. Azizler Günü olarak kutlanır. İnsanlar mezarlıklara gider mum yakarlar. Güzel görüntülere şahit olabilirsiniz.

25 - 26 Aralık: 24 Aralık akşamı Christmas Eve'dir. Yani arife. Sonrasındaki iki gün tatildir. Herkes evine çekilir ve ailesiyle takılır. Öncesinde 2 günlük stok yapmak da fayda vardır. Noel, Litvanca'da Sv. Kaledos'tur.

Bunların dışında Analar ve Babalar günleri de kutlanır. Anneler gününü biz Mayıs'ın ikinci pazarında kutlarken, Litvanlar ilk pazar kutlamaktadır. Babalar günüyse, bizde Haziran'ın üçüncü haftası kutlanırken Litvanlar Haziran'ın ilk pazarın da kutlarlar.

Yabancı Gelin Akvilina

Star TV'de 2009 yılının ilk günlerinde gösterilmeye başlayan çöpçatan programı Yabancı Gelin'in gelinlerinden biri de Litvanyalı Akvilina'ydı. (diğerleri: Hollandalı Lorraine, Amerikalı Geloussa, Macar Almirena, Rus Maria ve Özbek Nişhona). 5 hafta birinci olan Akvilina, yarışmayı 3. olarak tamamlamıştı. Model olarak geldiği Türkiye'de yarışmadan sonra Number One TV'de sunuculuk, "Elmalar Armutlar" diye bir dizide ve Mustafa Sandal'ın "Adı İntikamdı" klibinde oyunculuk, bir kaç defile ve açılışta modellik yapan Akvilina'nın ismi bir zamanlar Beyaz ve Fenerbahçe'nin kalecisi Volkan ile anıldıysa da, haberler doğrulanamadı.

3 yıl İstanbul'da yaşayan Akvilina Ubartaite, yakın zamanlarda kendi ülkesinde "Pildyk Zvaigzde" isimli bir programa da katıldı. Ülkedeki cep telefonu operatörlerinden Tele2'nun alt markası Pildyk'in reklamlarına oyuncu bulmayı amacıyla düzenlenen yarışmayı kazanan Litvanyalı gelin, şu aralar bu projenin hazırlıklarına devam etmekte. Kendisi ile ilgili resim ve haberlere ulaşmak için:

11 Aralık 2010 Cumartesi

Litvanya Haritası

Doğudan batıya 373km, kuzeyden güneye 276 km olan Litvanya'nın içerisinde 10 ayrı county vardır. (tam olarak bizdek iller gibi olmasa da valiler tarafından yönetilir, Litvanca'da "apskritis" olarak adlandırılır.) Bunlar; Vilnius, Kaunas, Klaipeda, Alytus, Siauliai, Marijampole, Taurage, Telsiai, Utena ve Panevezys'tir. Bu bölgelere bağlı bulunan 60 belediye vardır. Ayrıca 500 kasaba/köy bulunur. Buyrun detaylı bir harita:

Litvanya'nın denize kıyısı 99 km olup, sadece 38 km.si Baltık Denizi kenarında, geri kalanı ise Curonian kenarındadır. (Büyük ölçekli haritalarda pek belli olmaz, ama Litvanya'nın kuzey batısındaki bölgenin bir kısmı Litvanca'da Kursiu olarak adlandırılan, Baltık Denizi'nden incecik bir kara parçası ile ayrılmış gölün kenarındadır.) Ülkenin en yüksek yeri ise, denizden yüksekliği 294m olan Aukstojas Tepesi'dir. (gittiğiniz zaman dikkatinizi en çok çekecek şeylerden biri de ülkenin düzlüğü olacaktır.) Litvanya'nın %33'ü göllerle kaplı olup yaklaşık 3000 göl vardır. (en büyük göl Druksiai'dir.)

Ayna Programı Litvanya'da 2. Bölüm

Bir kaç hafta önce ilk bölümünü yayınladığımız videonun ikinci bölümünü aşağıda izleyebilirsiniz. (baştan söylüyorum, videonun 15. dakikasından sonra bolca cemaat propagandası mevcut olcuğu için izlemenin pek faydası olmayacaktır.)

Videonun başında Litvan yemeklerini tanıtırken, Litvanların çorbalarının hep soğuk olduğu gibisinden gerçek dışı bir bilgi yer almaktadır. Ayrıca aynı yerde Litvanca'da "çorba içmek" gibi bir fiilin olmadığından da bahseder, evet Litvanca'da çorba içilmez, yenilir (valgyti sriuba); tıpkı hemen hemen Türkçe dışında bütün dillerde olduğu gibi (eating soup).

İlk bölüme ulaşmak için:

http://litvanya.blogspot.com/2010/11/ayna-program-litvanyada.html

6 Aralık 2010 Pazartesi

İthal Et

Hepimizin bildiği üzere ülkemizde et fiyatları üzerindeki fiyat baskısını kırabilmek için, dışarıdan canlı et ithalatına başladık. Alım yaptığımız ülkelerin birisi de Litvanya. Ve bizim alımlarımızın Litvanya üzerinde oldukça traji-komik bir etkisi oldu. Litvanya Haber Ajansı ELTA'nın verdiği habere göre:

"Bir kaç aydır Türkiye'nin Litvanya'dan et alımı neticesinde dana fiyatları % 50 oranında yükseldi. yaz aylarında kilosu 3.4 Lt olan canlı hayvan, şu sıralar 5 Lt.'dan satılmaktadır. Litvan Et Üreticileri başkanı Vidmantas Jonika'ya göre -Litvanya'daki hayvanların % 80'i Türkiye'ye gidiyor ki bu Rusya'ya satılandan daha fazla. Bu alımlar neticesinde Letonya'dan et almaya başlayan Litvanya'da, hayvancılık böyle giderse daha iyi olacaktır.- Öte yandan mezbaha sahibi Agaras şirketinden Petras Vainoras'ın verdiği bilgiye göre Türkler'in yakında bölgede yatırım yapacağı söylentisi var."

Yanılmıyorsam, et ithalatı yapmamamız gereken Sırbistan'dan da bir belediye Et Balık Kurumu'na teşekkür mektubu yazmıştı. "Hiç kimseye satamadığımız etleri size dayadık, teşekkürler" şeklinde. Güzel ülkem... Buyrun konuyla ilgili bir yazı:

http://bit.ly/fnvx1x

Vilnius Pedagogical University (VPU)

Vilnius Pedagoji Üniversitesi'nin kuruluşu, Litvanya'daki ilk yüksek öğretmen okulu olan Ulusal Pedagoji Enstitüsü'nün 1935'te Klaipeda'da kurulmasına dayanır. Enstitü'nün amacı ilkokul öğretmeni yetiştirip eğitim bilimlerinin ülkeye yayılmasını sağlamaktı. Kuruluşundan bu yana geride kalan 75 yılda, Enstitü'nün statüsünde ve coğrafyasında sayısız değişiklik oldu. 1939 yılında, Klaipeda'nın Nazi işgaline uğramasıyla, Enstitü önce Penevezys'e ve yine aynı yılın sonbaharında Vilnius'a taşındı. 1940'daki Sovyet işgalinin ardından öğretim de Sovyet rejimine paralel olarak değişmiş, zorunlu eğitimin ardından da mezun sayısı giderek artmıştır. Litvanya'nın bağımsızlığını kazanmasının ardından okulun statüsü de Haziran 1992'de değişmiş ve üniversite halini almıştır.Şu anda üniversitede 11,000 öğrenci eğitim görmekte olup, 550 akademisyen vardır.

Fizik ve Teknoloji, Doğa Bilimleri, Tarih, Litvan Dili, Matematik ve Bilgi Teknolojileri, Pedagoji ve Psikoloji, Dil Bilimleri, Sosyal Bilimler, Spor ve Sağlık Eğitimi olmak üzere 9 fakülte; Sosyal İletişim, Kültür ve Sanat Eğitimi ve Profesyonel Yeterlilik Gelişimi olmak üzere 3 enstitü bulunmaktadır. Ayrıca, üniversite bünyesinde Filoloji Fakültesi'ne bağlı olarak 2001 yılında açılmış olan bir de Türk Dil ve Kültür Merkezi mevcuttur. Tam zamanlı eğitimden ziyade, arzu eden öğrencilere seçmeli olarak Türkçe dersleri verilir. Merkez, Balturka (cemaatin Litvanya'daki derneği) ile koordineli çalışır. Vilnius Üniversitesi'ndeki Türkçe Bölümü buraya nazaran oldukça bağımsızdır.
Okul, Neris'in yanında yer almaktadır. (Yani Vilnius'un ortasından geçen nehrin yanında). 101 odalı bir misafirhanesi olup, herkese hizmet vermektedir. Turistik amaçla gidenler de uygun fiyata burada kalabilirler. Tüm bunların dışında okulun hatun popülasyonu Türkiye'deki eğitim fakültelerini aratmaz. Merak eden varsa...

1 Aralık 2010 Çarşamba

Prospekto Pub

Vilnius'un en merkezi yerlerinden Gedimino Caddesi üzerinde bulunan Prospekto Pub, özellikle şehre dışarıdan gelenlerin uğrak yerlerinin başında gelir. Piero Butazzo isimli bir İtalyan'ın direktörlüğünü yaptığı pub, şehirde özellikle Erasmus için bulunan Türklerin de epeyce takıldıkları bir yer diyebiliriz. Türkler dışında, içerisinde abazan ruh taşıyan İtalyanı, Rumu, Arabı, yani cümle milletten sap görme ihtimaliniz mevcuttur. Bu sap arkadaşların buraya doluşma nedeni de, içeri de yabancılarla takılmaya meraklı bir takım Litvan hatunların olmasıdır. Bunun dışında klübün bir numarası yoktur. Türkçe de dahil, bir takım diğer dillerden de şarkılar duymanız mümkün olmakla beraber, genel olarak bildiğimiz pop çalar işte. 4 yıldır her salı, Erasmus parti olur ve cehennem gibi kalabalıktır. SKY'dan futbol maçlarını izleyebilirsiniz.

Pub, Litvanya'daki hemen hemen diğer klüpler gibi 20 Lt civarında giriş ücreti alır sizden. Flyerınız varsa, biraz daha ucuza girebilirsiniz. 3 katı vardır. Orta kat, halka açık, birinci ve üçüncü katlar özel partiler içindir. Birinci kat özel parti yapmak isterseniz sauna ve jakuzzi mevcuttur. Buyrun size bir haftalık program:




Pazartesi, pop ve R&B. Happy Hour'da içkiler 2 Lt, flyer ile gidene giriş ücretsiz.
Salı, Erasmus parti. Avrupa ve İtalya disko müzik. Flyer ile 5 Lt giriş.
Çarşamba, Latin gecesi. Aynı zamanda Kadın gecesi, erkek striptiz. Flyer ile giriş 5 Lt.
Perşembe, Posta gecesi. Takılmak istediğinizi adama/hatuna mesaj yazıyorsunuz, postacılar bunu anında ulaştırıyor. Eğlenceli. Flyer ile giriş 10 Lt. Öğrencilere 12'ye kadar giriş 5 Lt. (pasonuzu alın yanınıza)
Cuma, 7-11 Tango gecesi, sonra DJ (Vi2tis) parti. Giriş flyer ile 15 Lt.
Cumartesi, yine DJ parti. Giriş flyer ile 15 Lt.
Pazar, 7-11 Lindy Hop gecesi. Flyer ile giriş ücretsiz.

Bu flyer dediğim şeyi de, Gedimino'da volta atarken, hatunlar zorla elinize tutuşturur, ya da okulunuzda her türlü bulursunuz. Sıkıntı yok yani.

http://www.prospektopub.com/

30 Kasım 2010 Salı

SezzY

Zaman zaman burada Litvanya'da yaşayan Türklere de yer vermeye çalışacağım. Bu çabaya Litvanlar arasında büyük bir hayran ve aynı zamanda düşman kitlesine sahip Türk bir DJ ile başlayayım istedim.

13 yaşında babasının konsolosluktaki görevi için Ankara'dan Vilnius'a giden SezzY, halen Litvanya' yaşamaktadır. Zaman zaman ülkemizdeki klüplerde de sahne alan DJ, Ağustos ayında Kuruçeşme Supper Club'taydı. Bugüne kadar ortaya koyduğu en ciddi proje: Pimp My Ride @ MTV Baltic. Zenciye benzeyen görüntüsü ve akıcı İngilizcesi ile programı kapan DJ'e, Litvanya'nın gece hayatında da sık sık rastlamak mümkün. "One Man Army" isimli bir albümü var. Özgüveni tavan yapmış olan abimiz, kendisini Babeboy veya 2HoT şeklinde de tanımlar. (Merak eden varsa, gerçek ismi Sezer). Heryerinde isminin yazdığı bordo Escalade'sine Vilnius sokaklarında sık sık rastlayabilirsiniz.

28 Kasım 2010 Pazar

Vilnius University

Yüksek öğrenimde Orta ve Doğu Avrupa'nın en köklü ve ünlü kurumlarından olan Vilnius Üniversitesi, 1570 yılında açılan Cizvit Okulu'nun Kral Stephan Bathory'nin talimatıyla Academia et Universitas Vilnensis Societatis Jesu'ya çevrilmesiyle 1579 yılında eğitime başlamıştır. 1753'e kadar bir çok değişiklik yaşayan eğitim kurumu, bu tarihten itibaren modern bir üniversite halini almıştır. Okulun mezunları arasında Latin felsefeci Mathis Casimiris Sarbievius, Nobel ödüllü Czeslaw Milosz ve İstanbul'da hayatını kaybeden Polonya'lı şair Adam Mickiewicz de vardır. (Kendisinin adını taşıyan müze Tarlabaşı'ndadır. İlerleyen zamanlarda ünlü şairin Litvanya bağlantısından ötürü, kendisi ile ilgili de bir yazım olacaktır.) Okulun tarihi Litvanya'nınkiyle birebir örtüşmektedir. İlk zamanlar kilise etkisi, sonra Polonya, sonra Rusya, sonra tekrar Polonya, sonra tekrar Rusya, bir dönem Nazi, yine Rusya...Ta ki 1988 yılında Litvan kimliğine kavuşana kadar birçok badire atlatmıştır. 400'ü yabancı olmak üzere, 23 bin öğrencinin eğitim gördüğü üniversitede 3 bin personel vardır. 12 fakülte, 8 enstitü ve 10 araştırma merkezinin olduğu üniversiteye bağlı olarak bir uzay gözlemevi, bir botanik bahçesi ve bilgi teknolojileri merkezi bulunmakla beraber bir de kilise vardır içerisinde. (mezuniyet törenleri falan kilisede oluyor.)

Buram buram tarih kokan ana kampüsü Vilnius'un göbeğinde olan üniversitenin Filoloji Fakültesi'nde Türk Dili eğitimi veren bir bölümün yanı sıra, Oryentalizm Merkezi'nde ise Türkoloji bölümü yer almaktadır.
Türkiye'den Abant İzzet Baysal, Anadolu, Atatürk, Bahçeşehir, Balıkesir, Çanakkele Onsekiz Mart, Çukurova, Dicle, Erzincan, Fatih, Hacettepe, Haliç, Işık, Bilgi, İstanbul, Kafkas, Sütçü İmam, Kastamonu, Kocaeli, Marmara, Pamukkale, Doğuş, Yeditepe ve Yıldız ile Erasmus anlaşması; Ankara Üniversitesi ile de öğrenci değişim programları mevcuttur.

Ayrıca okulda eğitim gören bir ablamız:
http://bit.ly/dYRokY

Aşağıda okula ait kısa bir video izleyebilirsiniz. Vilnius tren garında başlıyan videonun 40. saniyesinde duyulan marş öğrenci marşı olmakla beraber latincedir. Videonun sonundaki mekan ise Vilnius'un ünlü mekanlarından Cozy'dir. Buyrun:



http://www.vu.lt/en/

26 Kasım 2010 Cuma

Vilnius Gediminas Technical University (VGTU)

1956 yılında Kaunas Politechnical Institute (KPI)'ın bir parçası olarak, Vilnius Akşam Okulu olarak kuruldu. 1958'te faaliyet göstermeye başlayan okul ilk mezunlarını -ki 78 adet mühendistir kendileri- 1963 yılında vermiştir. 1969'da yeniden yapılandırılan üniversite, Vilnius Civil Engineering Institute (VISI) adıyla, çeşitli fakülteleri de bünyesinde bulundurarak eğitim vermeye devam etti. 1973 yılında, Inžinerija (Engineering) isimli haftalık dergi yayınlanmaya başlandı.1988 sonbaharında Bolşevik karşıtı reform hareketi Sąjūdis'in üniversitede faaliyetlerine başladı. 1990 yılında okulun ismi Vilnius Teknik Üniversitesi olarak değiştirildi. 1991 yılı Litvanya ile birlikte aynı zamanda VGTU için de devrim niteliğindeydi. Batı tarzı eğitim vermeye başlayan üniversite, ilk doktora öğrencilerini ve yabancı öğrencileri kabul etmeye başladı. 1996 yılında ise Litvan hükümeti üniversitenin ismine Litvan tarihinin en önemli karakterlerinden Grand Duke Gediminas'ın ismini verdi. Böylelikle üniversite şu andaki "Vilniaus Gedimino technikos universitetas" ismine kavuşmuş oldu. Aynı yıl, 1991 yılında televizyon kulesini (TV tower) savunurken Ruslar tarafından katledilen R. Jankauskas isimli Elektronik Fakültesi öğrencisi adına bir plaket yaptırıldı. (Şehirde mutlaka ziyaret etmeniz gereken yerlerden birisi de TV tower. Şehrin hatta ülkenin en yüksek noktası burası. -326.5 m.- 13 Ocak 1991'de çıkan olaylarda Rus güçleri, kuleyi teslim etmeyen 14 silahsız sivili katletmiştir. Kulenin önünde göreceğiniz haçlar bu günün anısınadır.)

Bugün üniversitesi 8 fakülte, 2 enstitü, 800 akademik personeli ve 16,000 öğrencisiyle eğitimine devam etmektedir. Mimarlık, İşletme, İnşaat Mühendisliği, Elektronik, Çevre Mühendisliği, Temel Bilimler, Makina, Ulaşım Mühendisliği fakültelerinin yanısıra, Havacılık ve Hümaniter Bilimler Enstitüleri vardır.

Üniversite yabancı öğrenci kabul etmekle beraber öğrenim ücretleri lisans dereceleri için yıllık 3500 EUR, master için 3900 EUR, doktora içinse 4500 EUR'dur. (Erasmus vs. gibi değişim programlarıyla gelen öğrencilerden herhangi bir ücret talep edilmez.) Litvanya'da da öğrencilerin çalışma izni olmadan çalışmalarına izin verilmezken, öğrenciler VGTU'da ilk yıllarından sonra çalışma izni aldıkları takdirde haftada 20 saate kadar çalışma hakkına sahiptirler.

2010 - 2011 öğrenim yılı için Türkiye'den Marmara, Ege, Yaşar, İstanbul, Yıldız Teknik, Kadir Has, Fatih, Erciyes, Karabük, Süleyman Demirel, Dicle, Çankaya, Yeditepe, Osmangazi ile Erasmus; Karadeniz Teknik Üniversitesi ileyse öğrenci değişim anlaşması mevcuttur. (Sanırım Pamukkale Üniversitesi ile de akademisyen değişim anlaşması mevcutmuş.)

Ha son olarak, okulun erkek popülasyonu Türkiye'deki teknik üniversiteleri aratmıyor.

http://www.isc.vgtu.lt/en/ (International Studies Centre)

25 Kasım 2010 Perşembe

Litvanya'da Hava

Litvanya iklimi karasal iklim ve deniz ikliminin ortasındadır, ve genellikle ılıman özellikler gösterir. Ortalama sıcaklıklar Ocak ayında -6 °C, Temmuz'da ise 16 °C civarındadır. Yazları gündüzleri sıcaklık ortalama 20 °C, geceleri 14 °C iken, termometrelerin 35 °C yi gösterildiği günler de yaşanır. Öte yandan yıl geneline yayılan yağışlar, yazın da etkisini gösterir. Bulutlu gün sayısı epeyce fazladır. Kış mevsimi oldukça soğuk geçer. -20 °C her kış görülebilen bir dereceyken, Litvanya'nın doğusunda -43 °C de ölçülmüştür. Ekim'den Nisan ayına kadar kar yağışı görülebilir. Ayrıca sonbahar ve Mayıs aylarında sulu sepken de süpriz olmaz.

İstatistiklerle anlatırsak hava Litvanya'da böyle işte...Geçen hafta, yani bayram haftasında, Türkiye'de sıcaklıklar 20 °C'nin üzerindeyken, Litvanya'da hava oldukça soğuktu ve şu anda kar var. Hangi mevsim giderseniz gidin, yanınızda kalın birşeyler bulundurun. Anlık hava ölçümlerini blogun sağ altından takip edebilirsiniz...

24 Kasım 2010 Çarşamba

Lietuvos Rytas

Litvanya'nın sabahı...Bu akşam, Turkish Airlines Euroleague C Grubu mücadelesinde Fenerbahçe Ülker'e kendi sahasında (Siemens Arena) 75-81 mağlup oldu. Gruptaki ilk karşılaşmalarını Sinan Erdem'de izlemiştim. Yine Fenerbahçe 86-69 kazanmıştı. Bundan iki yıl kadar önce Abdi İpekçi de yine bu iki takımın müsabakasını izleme şansım olmuştu. O maçtan aklımda kalan, Fenerbahçe'li Solomon'un son saniye basketinin, maçın bitiminden 1 saat sonra iptal edilmesi, ve uzatmaların seyircisiz oynanması. Eve gelip, az önce statda izlediğim maçın uzatmlarının TV'de canlı oynandığını görünce epeyce bir süre olayı çözmeye çalışmıştım. Herneyse, maziden anılar faslından sonra gelelim Lietuvos Rytas'a...

1964'te Vilnius'ta Statyba adıyla kurulan takım ismini 1997'de Lietuvos Rytas olarak değiştirdi. (Bu aynı zamanda Litvanya'da yayınlanan bir günlük gazete, takımın da ana sponsorlarından)  Takım zaman zaman Avrupa da adından söz ettirse de, en büyük başarıları 2005 ve 2009 yıllarında kazandıkları ULEB Eurocup. Bunun dışında Litvanya ve Baltık Basketbol Liglerinde de şampiyonlukları mevcut. Şu andaki kadrosunda bir zamanlar Galatasaray'ın formasını giyen ve Türkiye'deyken karıştığı forma skandalı sonrasında cezalı duruma düşen Cemal Nalga'yı da barındırmakta. Niye oynatırlar halen anlayabilmiş değilim. Vilnius'ta herhangi bir lisenin spor salonuna gidilse daha iyileri buluncağından şüphem yok. Neyse, Lietuvos Rytas'a başarılar dileyerek yazımızı sonlandıralım.

http://bc.lrytas.lt/

Litvanya'daki Üniversiteler

Litvanya'daki yüksek öğrenim kurumlarını iki grup altında sınıflandırabiliriz. İlk grupta üniversiteler, ikinci grupta da kolej diye adlandırılan yüksekokulları sıralayalım. Yanlarında * işareti olanlar özel statüdedir, yani bizdeki vakıf üniversiteleri gibi. Daha sonra detaylıca okulları da anlatmak üzere, şimdlik buyrun listemiz:

  • Üniversiteler

1.     Generolo Jono Žemaičio Lietuvos karo akademija
2.     Kauno medicinos universitetas
3.     Kauno technologijos universitetas
4.     Klaipėdos universitetas
5.     Lietuvos krikščioniškojo fondo aukštoji mokykla*
6.     Lietuvos kūno kultūros akademija
7.     Lietuvos muzikos akademija
8.     Lietuvos veterinarijos akademija
9.     Lietuvos žemės ūkio universitetas
10.   Šiaulių universitetas
11.   Tarptautinė aukštoji vadybos mokykla*
12.   Telšių kunigų seminarija*
13.   Vilniaus dailės akademija
16.   Vilniaus Šv. Juozapo kunigų seminarija*
18.   Vytauto Didžiojo universitetas
19.   Mykolo Romerio universitetas


·         Kolejler

    1. Alytaus kolegija
    2. Kauno kolegija
    3. Kauno miškų ir aplinkos inžinerijos kolegija
    4. Kauno technikos kolegija
    5. Kauno verslo kolegija*
    6. Klaipėdos kolegija
    7. Klaipėdos socialinių mokslų kolegija*
    8. Klaipėdos verslo ir technologijų kolegija
    9. Klaipėdos verslo kolegija*
    10. Kolpingo kolegija*
    11. Lietuvos jūreivystės kolegija
    12. Marijampolės kolegija
    13. Panevėžio kolegija
    14. Religijos studijų kolegija
    15. Šiaulių kolegija
    16. Šiaulių krašto vadybos, teisės ir kalbų kolegija*
    17. Šiaurės Lietuvos kolegija
    18. Utenos kolegija
    19. Vakarų Lietuvos verslo kolegija*
    20. Vilniaus kolegija
    21. Vilniaus kooperacijos kolegija*
    22. Vilniaus statybos ir dizaino kolegija
    23. Vilniaus technikos kolegija
    24. Vilniaus teisės ir verslo kolegija*
    25. Vilniaus vadybos kolegija*
    26. Vilniaus verslo kolegija*
    27. Žemaitijos kolegija

23 Kasım 2010 Salı

Vilnius Avrupa Kültür Başkenti 2009

Litvanya'nın başkenti Vilnius, 2009 yılında Avusturya kenti Linz ile birlikte Avrupa Kültür Başkenti ünvanını taşıdı. Yıl boyunca şehirde gerçekleştirilen 1,500'ün üzerindeki etkinlik 1,5 milyon insan tarafından ziyaret edildi. Etkinlikler için ayrılan bütçe 34 milyon litastı. Aşağıda Vilnius'un kuruluşunu masal tadında anlatan reklam filmini izleyebilirsiniz.

22 Kasım 2010 Pazartesi

2011 Avrupa Basketbol Şampiyonası Litvanya'da

Litvanya, 1990 yılında kazandığı bağımsızlığından sonra ilk kez EuroBasket organizasyonuna ev sahipliği yapacak. Daha önce 1939 yılındaki oyunlara ev sahipliği yapmış olan ülkede turnuva hazırlıkları devam ediyor. FIBA Europe tarafından 16 olarak planlanan katılımcı sayısı 5 Eylül 2010'da İstanbul'da yapılan toplantının ardından 24'e çıkarıldı. Litvanya, ev sahipliği kontenjanından turnuvaya direk katılma hakkı kazanırken, Türkiye, Fransa, Almanya, Hırvatistan, Yunanistan, Rusya, Slovenya, Sırbistan ve İspanya'nın da içinde bulunduğu 9 takım 2010 Dünya Basketbol Şampiyonası neticesinde turnuvaya katılma hakkı elde etti. Bu takımlar dışında Belçika, İngiltere, İsrail, Makedonya, Karadağ, Bosna-Hersek, Bulgaristan, Gürcistan, İtalya, Letonya, Polonya ve Ukrayna da turnuvaya katılıyorlar. Turnuvaya katılacak son 2 takım ise 9 Ağustos - 24 Ağustos 2011 tarihleri arasında düzenlenecek grupların ardından belli olacak. Turnuvanın logosu 49 çalışmanın içerisinden seçilen 3 logonun FIBA Europe'a gönderilmesinin ardından belirlenirken, Kestutis Koira'nın çalışması kabul edildi. Logo, bir basketbol bordu tarafından kaplanmış Gediminas kolonlarını temsil ediyor. Grup maçları Alytus, Šiaulių, Panevėžys ve Klaipėda'da; elemeler Vilnius'ta ve final Kaunas'ta oynanacak.

Turnuvaya ilişkin tüm detaylara buradan ulabilirsiniz:

http://litvanya.blogspot.com/p/eurobasket-2011.html


Canlı sonuçlara buradan ulabilirsiniz:

http://litvanya.blogspot.com/2011/09/avrupa-basketbol-sampiyonas-2011-canl.html

Litvanya'nın 1921 yılından 2011 Avrupa Basketbol Şampiyonası'na uzanan serüvenini izleyeceğiniz video "Basketbol Litvanya'da sadece bir oyun değil, Basketbol Litvanya'nın gururudur, Basketbol Litvanya'nın kalbidir." cümlesiyle başlıyor. Buyrunuz:





Eurobasket 2011 yani Avrupa Basketbol Şampiyonası, 31 Ağustos'ta Litvanya'da başladı. 3. güne giren turnuvada bu zamana kadar gruplarda alınan sonuçlar şu şekilde:

A Grubu:

İspanya - Polonya: 83-78
Türkiye - Portekiz: 79-56
Litvanya- Britanya: 80-69

Portekiz - İspanya: 73-87
Britanya- Türkiye: 61-90
Polonya - Litvanya: 77-97

İspanya - Britanya: 86-69
Portekiz - Polonya: 73-81
Türkiye - Litvanya: 68-75

Britanya - Portekiz: 85-73
Polonya - Türkiye: 84-83
Litvanya - İspanya: 79-91

Britanya- Polonya: 88-81
İspanya - Türkiye: 57-65
Portekiz - Litvanya: 69-98

B Grubu:

Sırbistan - İtalya: 80-68
Fransa - Letonya: 89-78
Almanya - İsrail:91-64

Letonya - Sırbistan: 77-92
İsrail - Fransa: 68-85
İtalya - Almanya: 62-76

Sırbistan - İsrail: 89-80
Letonya - İtalya: 62-71
Fransa - Almanya: 76-65

İsrail - Letonya: 91-88
İtalya - Fransa: 84-91
Almanya - Sırbistan: 64-75

İsrail - İtalya: 96-95
Letonya - Almanya: 80-81
Sırbistan - Fransa: 96-97

C Grubu:

Karadağ - Makedonya: 70-65
Yunanistan - Bosna Hersek: 76-67
Hırvatistan - Finlandiya: 84-79

Bosna Hersek - Karadağ: 94-86
Finlandiya - Yunanistan: 61-81
Makedonya - Hırvatistan: 78-76

Finlandiya - Bosna Hersek: 92-64
Yunanistan - Makedonya: 58-72
Hırvatistan - Karadağ: 87-81

Makedonya - Finlandiya: 72-70
Karadağ - Yunanistan: 55-71
Bosna Hersek - Hırvatistan: 92-80

Finlandiya - Karadağ: 71-65
Yunanistan - Hırvatistan: 74-69
Makedonya - Bosna Hersek: 75-63

D Grubu:

Belçika- Gürcistan: 59-81
Slovenya - Bulgaristan: 67-59
Rusya - Ukrayna: 73-64

Bulgaristan - Belçika: 68-65
Gürcistan - Rusya: 58-65
Ukrayna - Slovenya: 64-68

Ukrayna - Bulgaristan: 67-56
Slovenya - Gürcistan: 87-75
Rusya - Belçika: 79-58

Gürcistan - Ukrayna: 69-53
Bulgaristan - Rusya: 77-89
Belçika - Slovenya: 61-70

Gürcistan - Bulgaristan: 69-79
Slovenya - Rusya: 64-65
Ukrayna - Belçika: 74-61

Litvanya'da Saat Kaç?

Litvanya, Türkiye ile aynı zaman dilimindedir. İki ülke de Eastern European Time yani EET zaman diliminde yer alır. Bu dilim, GMT (Greenwich Mean Time)'den 2 saat ileridir. Yani eğer Türkiye'de yaşıyorsanız, ekranınızın sağ altında ya da cep telefonunuzda, ya da kolunuzda görünen saat, Litvanya'nın da saatidir. 2008 yılında Türk hükümetinin saat dilimini değiştirmesi yönünde bir çalışma vardı lakin lafa kalkmış görünüyor. Eğer planlanan değişiklik gerçekleşirse, Litvanya'dan bir saat ileride olacağız. Ama bu değişiklik yakın zamanda görünmüyor. Onun için, uçak biletlerinizi falan alırken, saat farklarını gözetmenize şimdilik gerek yok.

Serdar Ortaç ve Litvanyalı Sevgilisi Asta

Araya bir magazin haberi sıkıştırmanın sakıncası olmaz sanırım. Ne de olsa mottomuz "Litvanya Hakkında Herşey". Serdar Ortaç bu aralar Litvanya'lı bir ablamızla beraber. Kızımızın ismi Asta. Nasıl tanışmışlar, kız ne yapar bir fikrimiz yok. Ağustos gibi bir vize problemi yaşadıklarını biliyoruz. Ekim sonunda kız tekrar Türkiye'ye gelmiş. Uzun süredir birliktelermiş. Bundan önce de Oschi isminde Litvanyalı bir kızla takıldığı söylenmişti. Lakin bildiğim kadarıyla Oschi bir Litvan ismi değil. Neyse, Serdar Ortaç'a Asta ile mutluluklar diliyoruz. Umarım vize problemlerini de bir an önce hallederler. Litvanların Türkiye'deki vize durumlarına ilişkin ilerleyen zamanlarda bir post yayınlayacağım. Ama genel bir bilgi vermek gerekirse; şu anda Litvan vatandaşları ülkemizi vizesiz ziyaret edebiliyorlar. Pasaportlarına sadece giriş-çıkış damgası vuruluyor, o kadar. Ama turistik amaçlı ziyaretlerinde 180 günde yalnızca 90 gün Türkiye'de kalabilirler. Yani tüm bir yılı, bir ay burada bir ay Litvanya'da kalarak geçirebilirler. Bu sürelere uyulmaması para cezası ve Türkiye'ye 5 yıl girememe gibi sonuçlar doğurabilir. Aman dikkat...

21 Kasım 2010 Pazar

Litvanca ya da Litvanyaca

Her ne kadar Litvanyaca şeklinde kullanımlar olsa da Litvan dilinin Litvanca olması gerektiğini düşünmekteyim. Türkçe için Türkiyece gibi bir kullanım olmayacağı için adamların dilini de Litvanyaca diye söylemek yanlış olacaktır. Neyse, Litvanca başta Litvanya olmak üzere, Polonya, Amerika, Brezilya, Arjantin, Kanada, İngiltere ve Uruguay'da 4 milyon civarında Litvan tarafından konuşulan Hint-Avrupa dil grubuna ait bir dildir. Latin alfabesi ile yazılır, Rusça ile alakası yoktur. Letonca ile benzerlikler gösterir ve dünyanın en eski dillerinden birisidir. Bir dil bilimcinin araştırmasına göre de Türkçe kökenli bir çok Litvanca kelime var. Benim de şu an aklıma gelen bir tanesi baklazanas (patlıcan). Dünya'nın en güzel teşekkürünü eden millet Litvanlardır. Ačiū derler. Oneness City Litvanya'ya gitmeden önce size dil hakkında epeyce bilgi verir. Keyiflidir. Biz de bir kaç örnek verelim:

Merhaba: Labas
Günaydın: Labas rytas
İyi Akşamlar: Labas vakaras
İyi Günler: Laba diena
Tamam: Gerai

1: Vienas
2: Du
3: Trys
4: Keturi
5: Penki

Litvanya Yemekleri

Vizenizi aldınız, uçağa bindiniz, Litvanya'ya geldiniz, cebinize litasları koydunuz, karnınız aç, yemek yiyeceksiniz. Türkiye'de büfeden sosisli ya da dürüm yeme kültürüne alışık olarak, gözünüze ilk çarpacak olan "Kebabai" panolu büfeler olacaktır. Domuz eti hassasiyetiniz varsa buralardan uzak durmanız gerekiyor. Çoğu domuz eti ile yapılmış dönerler satıyor. Buraları pas geçtikten sonra, ilk günlerde damak tadınızı değiştirmek istemezseniz, bir kaç tane Türk restoranı var. Fast-food kültürü çok gelişmiş olmadığı için bizdeki gibi adım başı McDonalds'lara, Burger'lara rastlamayacaksınız, bunların yerini yerel Cili restoranları almış durumda. Cili Pica, Cili Kaimas, Cili Kinija gibi pizza, Litvan mutfağı ya da Çin yemekleri sunan bir yere gidebilirsiniz. Cili zincirinden başka CanCan Pizza veya Forto Dvaras'lar da sizi
Cepelinai
 doyurmak için ideal yerlerdir. Özellikle Vilnius Üniversite'sinin arka tarafındaki Forto Dvaras yerel lezzetleri tatmanız için oldukça güzel bir seçim olacaktır. Gelelim yerel lezzetlere. Türk mutfağıyla beslenmiş bir bireyin buradaki yemek çeşitleriyle mutlu olmasına imkan olmamakla beraber, aç kalmak da mümkün değil. En meşhur yemekleri, Cepelinai'dir. Patates içerisinde et, mantar ya da lor olarak servis edilir. Yanında bira ya da kola gibi asitli içecekler tavsiye edilir. Cepelinai tsepelinay şeklinde okunur. Dilimizde olmamakla beraber Litvanca'da t&s'nin beraber telafuz edildiği birçok kelime vardır. Mesela Citrina. Limon demek olup tsitrina şeklinde telafuz ediliyor. Cepelinai dışında en meşhur yemekleri šaltibarščiai'dir. Ben buna pembe çorba ya da aşk çorbası da diyorum. Kefir, salatalık ve pancar turşusu ile hazırlanan bir tür soğuk çorbadır. Dere otu veya maydonoz ekleniyor. Çorbanın yanında sıcak patates tüketiliyor. Bu iki yemek en meşhur yemekleri olmakla beraber, bunların dışında yine patates, lahana, mantar ve balık ağırlıklı bir çok yemek bulabilmek mümkündür. Benim favorime gelirsek, biranın yanında servis edilen sarımsaklı/kaşarlı ekmek. Denemeden gelmeyin derim...


Litvanya Para Birimi - Litas

Litvanya'nın para birimi Litas'tır. Litas ilk olarak 1. Dünya Savaşı'ndan sonra 1922 yılında kullanıma sunulmakla beraber, Rus işgali sırasında kullanılmamıştır. Bağımsızlığın kazanılmasının ardından, geçiş döneminde Talonas kullanılmış olsa da, 25 Haziran 1993 tarihinde yeniden litas kullanılmaya başlanmıştır. 1994 - 2002 yılları arasında 4 Litas = 1 Amerikan Doları şeklinde sabitlendiyse de, 2002 yılından sonra Litas Euro'ya sabitlenmiş ve 3.45 oranı kullanılmaya başlanmıştır. Litvanya'nın Euro bölgesine dahil edilmesi 2004 yılından beri gündemde olmakla beraber, son krizle birlikte 2013 yılına ertelenmiştir. Kullanımda olan banknotlar 10, 20, 50, 100, 200 ve 500 litų'dur. Madeni paralar ise, 1, 2, 5, 10, 20, 50 centų ve 1, 2, 5 litai'dir.

1 Türk Lirası = 1.75 Litas. Buradan güncel oranları kontrol edebilirsiniz.

Exchange işlemlerinizi Litvanya genelinde tüm banka şubelerinden yapabilirsiniz. Genellikle 3-5 litas komisyon alıyorlar. Türk Lirası kabul eden banka şubeleri bulunmakla beraber, yanınızda Euro veya Dolar bulundurmak işinizi kolaylaştıracaktır.

Litvanya, 1 Ocak 2015 itibarıyla Euro'ya geçecektir.

Litvanya Vizesi

21 Kasım 2010 tarihinde yazmış olduğumuz yazıya, 2013 Ağustos itibarıyla bir kaç güncelleme eklemek isterim. Artık, konsolosluk vize işlemleri için randevu sistemi getirdi. Konsolosluğa gitmeden muhakkak arayıp randevu alın. Bir diğer güncelleme de davetiyelere ilişkin. Artık konsolosluğa fiziksel davetiye sunulmasına gerek yok. Ziyaret edeceğiniz kişinin size davetiye numarasını vermesi yeterli. Ayrıca davetiye artık bir kaç gün içerisinde alınabiliyor.

Litvanya'ya Nasıl Gidilir? ve Litvanya Konsolosluğu ile ilgili bilgileri verdikten sonra, Litvanya Vizesi'ne ilişkin detayları verelim. 21 Aralık 2007'den bu yana Litvanya Schengen bölgesi içerisinde yer almaktadır. Yeşil veya kırmızı/gri hizmet pasaportu taşımayan vatandaşların Litvanya'ya giriş yapabilmeleri için Schengen vizesine sahip olmaları gerekiyor. Kendi deneyimler çerçevesinde vize için yapılması gerekenleri sıralarsam:

  1. Eğer bir turla gitmiyorsanız, kesinlikle oradaki irtibat noktanızın size davetiye göndermesi gerekmektedir. Davetiyeyi gönderecek kişinin Litvan vatandaşı olması gerekiyor. (Turistik amaçlı ziyaretler için) Bölgesindeki karakola başvurarak, İçişleri Bakanlığı'ndan onaylı davetiyeyi sizin adresinize posta yoluyla gönderebilir. Genellikle bu işlem 2 hafta sürüyor. Oradaki kişi bildirimi yaptıktan sonra, işlemin onay süreci ve davetiyenin size ulaşması bu süreye dahil. Davetiye size ulaşmadan da numarasını alarak konsolosluğa başvuruda bulunabilirsiniz. Onlar kendi sistemlerinden takibini yapıyorlar. Davetiyede kalış tarihlerinizin yazılı olması gerekiyor. Konsolosluk bu tarihlerin dışına kesinlikle çıkmıyor. (Litvanya Büyükelçiliği'nin bana 4 günlük Schengen vermişliği vardır.) İrtibat noktanıza İçişleri Bakanlığı'ndan bir ziyaretçinin gelip, sizin ziyaretinize ilişkin sorular sorması muhtemeldir. Panik yapmayın, normal bir süreç.
  2. Davetiye size ulaştıktan sonra;
    • Pasaport (dönüş tarihinizden itibaren 3 ay geçerli)
    • Schengen vize formu
    • 1 adet biyometrik fotoğraf (forma yapıştırdığınızdan hariç)
    • Sağlık sigortası (tüm seyahatinizi kapsamalı, bütün banka şubelerinden alabilirsiniz, Schengen için olduğunu belirtin)
    • Banka hesabı (hergün için 40 euro, mesela 10 gün kalacaksanız 400 €)
    • Gidiş - dönüş uçak bileti veya rezervasyonu
    • Öğrenciler için güncel tarihli öğrenci belgesi
    • Çalışanlar için iş yerinden, orada çalıştığına ilişkin yazı, maaş bordrosu, SGK dökümü, vs.
    • Ticari amaçlı vize için vergi levhası, oda sicil kaydı vs. belgeler ile başvurunuzu yapabilirsiniz.
    • Tur dışında bireysel olarak gidiliyorsa, ve davetiye temin edilememişse, otel rezervasyonu.
  3. Eğer çalışıyorsanız, şirketinizin antetli kağıdına ziyaret amacınız ve kalış sürenizi belirten bir dilekçenin de belgelerinizin arasında bulunmasında fayda var.
  4. Bunların dışında 60 € vize ücretini, başvurunuz esnasında nakit olarak teslim ediyorsunuz.
  5. Bir de eğer eşiniz Litvan ise, evlilik cüzdanınız (Türkiye'de düzenlenmişse, apostilli örneği), eşinizin pasaportunun onaylı örneği, eşinizin büyükelçiliğe yazdığı dilekçe, banka hesap dökümü, sigorta, başvuru formu, 1 fotoğraf ve pasaport. (ücretsiz)
Konsolosluk, 9:30 - 12:00 arasında vize başvurularını kabul ediyor. (Cuma günleri hariç) Genellikle sıra falan olmuyor. 5 dakika içerisinde işlemlerinizi hallediyor ve beklemeye başlıyorsunuz. Konsoloslukta size bir kargo firmasının boş poşetini veriyorlar, adresinizi yazıyorsunuz, daha sonra pasaportunuzu size ödemeli olarak gönderiyorlar. En fazla bir hafta içerisinde pasaportunuz gelmiş oluyor. Şimdiden iyi tatiller. :)

Ha bu arada nedir bu Schengen diye merak eden varsa, Lüksemburg'un güneydoğu ucunda Mosel Nehri kenarında Almanya ve Fransa'ya komş küçücük bir kasaba (2004 yılı nüfusu 425), anlaşma burada yapıldığı için adını vermiş.

Litvanya Konsolosluğu

Türkiye'de Litvanya için vize alabileceğiniz tek adres Ankara'daki büyükelçiliktir. Buradaki büyükelçilik, aynı zamanda İran ve Özbekistan için de hizmet verir. Litvanya tatil günleri hariç 08:00 -17:00 saatleri arasında çalışır. Vize başvuruları ise 09:30 - 12:00 saatleri arasında yapılmaktadır. Ayrıca İstanbul, İzmir, Antalya ve Bursa'da fahri konsoloslar bulunmaktadır. Fahri konsolosların iletişim bilgilerine buradan ulaşabilirsiniz. Ayrıca, diğer ülkelerde yer alan Litvanya temisilcilikleri de şu adreste yer almaktadır.

Konsolosluk artık randevu sistemi ile çalışıyor. Gitmeden önce muhakkak arayın ve randevunuzu alın. Yoğun zamanlarda 1 aya kadar uzayabiliyor randevu süresi.

Adresi:
Mahatma Gandi Cad. No:17/8-9
Gaziosmanpaşa - Ankara

Telefon:
+90 312 447 07 66

Fax:
+90 312 447 06 63
E-mail:

Web-sitesi:

Litvanya'ya Nasıl Giderim?

Aşağıdaki bilgileri 21 Kasım 2010 tarihinde vermişim. Güncelleme yapmak uygun olacaktır diye düşünüyorum. 2013 Haziran ayında THY, İstanbul'dan Vilnius'a direk seferlerini başlattı. Air Baltic ise seferlerini Atatürk Havalimanı'ndan Sabiha Gökçen'e kaydırdı.

Vize ile ilgili detayları daha sonra aktarmak üzere, şimdilik ulaşım kısmını açıklayalım. Hali hazırda hiç bir hava yolunun Türkiye'den Litvanya'ya direk uçuşu mevcut değil. 2009 yılında, Türk Hava Yolları Genel Müdürü Temel Kotil, THY'nin yeni destinasyonları ile ilgili bir açıklamasında yakın zamanda Litvanya'nın başkenti Vilnius'a direk uçuşların planlandığını belirttiyse de, bugüne dek herhangi bir gelişme olmamıştır. 2008 krizinden önce Litvanya'nın milli havayolu şirketi FlyLAL'ın karşılıklı Vilnius-İstanbul seferleri vardı. Kriz esnasında girdiği mali bunalımı atlatamayan havayolu şirketi Ocak 2009 itibariyle operasyonlarını durdurmuş, şu an sadece charter uçuşlarla mevcudiyetini devam ettirmektedir. (Small Planet Airlines)

Air Baltic, kış aylarında çarşamba ve cumartesi hariç haftanın 5 günü, diğer aylarda haftanın hergünü İstanbul Atatürk Havalimanı'ndan Riga'ya uçuyor. (15:05) Riga'dan da yine Air Baltic ile Litvanya'nın Vilnius, Kaunas ya da Palanga şehirlerine uçabilirsiniz. Tek-yön uçuşlar ortalama 100 € civarında olmakla beraber, Air Baltic düşük maliyet esasına göre çalışan bir hava yolu şirketi olduğu için, web-sitesi aramasında çıkan fiyatların üzerine 15 € bagaj ücreti eklemeniz gerekiyor. Bununla beraber, uçuş esnasındaki tüm ikramlar ücretli. (bazı uçuşlarda ücretsiz portakal suyu, çay falan verebiliyorlar). Uçuş ortalama 3 saat sürüyor. Riga'dan Litvanya'daki noktalara da en fazla 1 saat uçuluyor. (Air Baltic, İstanbul - Vilnius seferlerini Sabiha Gökçen havalimanına çekti)

Türk Hava Yolları, yine Atatürk Havalimanı'ndan pazartesi, çarşamba, cuma ve pazar olmak üzere haftanın 4 günü Riga'ya uçuyor. (Uçuş günleri dönemsellik gösterebilir, web-sitesinden kontrol etmenizde fayda var.) THY'de de ücretler 100 € civarında olmakla beraber, Türk Hava Yolları'nın ödüllü ikramları da yanında bonusu. (Türk Hava Yolları, Cuma hariç haftanın 6 günü Litvanya'nın başkenti Vilnius'a, Atatürk Hava Limanı kalkışlı seferler düzenliyor artık)

Riga'dan sonrasına havayolu ile devam etmeyecekler için iki seçenek bulunuyor. İlki rent-a-car. Burada sayısız seçeneğiniz var. Fikir vermesi amacıyla Sixt, Avis, Hertz seçeneklerinizden bazıları. Günlük kiralama ücretleri ekonomi sınıfı araçlarda ortalama 50 €. Diğer seçenekse otobüs. Riga Havalimanı'ndan Eurolines veya Ecolines'ı kullanarak Litvanya'nın farklı şehirlerine ulaşımınızı sağlayabilirsiniz. Ortalama yolculuk süresi 3-4 saat, ortalama ücretler 15€.

İstanbul'dan Litvanya'ya ulaşmak için sık kullanılan yollardan bazılarını aktarmaya çalıştım. Burada sıralananların dışında, diğer ülkelerden çeşitli yöntemlerle ulaşmak mümkün olmakla beraber, Aer Lingus, AeroSvit, Austrian, Aviavilsa, Brussels, Czech, Estonian, Finnair, LOT Polish, Lufthansa, Norwegian, Ryanair, SAS, UTAir Litvanya'ya uçuşları olan şirketlerden bazıları.